Δημήτρης Στεφανάκης "Έχουμε ακόμα ευκαιρία να πρυτανεύσουν λογική και ανθρωπιά. Η λογοτεχνία θα είναι πάντα εδώ για να μας βοηθήσει, αν της το ζητήσουμε."

          Δημήτρης Στεφανάκης

"Έχουμε ακόμα ευκαιρία να πρυτανεύσουν λογική και ανθρωπιά

Η λογοτεχνία θα είναι πάντα εδώ για να μας βοηθήσει αν της το ζητήσουμε."

Δύο είναι οι αφορμές της σημερινής μας συζήτησης με τον Δημήτρη Στεφανάκη:Τα δύο βιβλία του που κυκλοφόρησαν πρόσφατα από τις εκδ.Ψυχογιός.

"Πώς η Λογοτεχνία σου αλλάζει τη ζωή",ο τίτλος του πρώτου βιβλίου  ,μια δοκιμακή απόπειρα του συγγραφέα να μοιραστεί την εμπειρία του με τη λογοτεχνία,θέτοντας κυρίως ερωτήματα στον αναγνώστη παρά δίνοντας έτοιμες απαντήσεις.

"Λέγε με Καΐρα ",το δεύτερο βιβλίο.Πρόκειται για την πρόσφατη επανέκδοση ενός μυθιστορήματος που ξαναγράφτηκε από την αρχή,θέλοντας να αποκαταστήσει τους ήρωες του,όπως ο ίδιος ο συγγραφέας αναφέρει.

Ο συγγραφέας των βιβλίων:"Μέρες Αλεξάνδρειας", "Φιλμ Νουάρ","Άρια,ο κόσμος από την αρχή","Συλλαβίζοντας το καλοκαίρι","Ο χορός των ψευδαισθήσεων",μιλά για το πόσο παράλληλοι είναι οι δρόμοι συγγραφέα και αναγνωστών και τι σημαίνει για έναν συγγραφέα να διηγείται τις ιστορίες του.Εξηγεί τι είναι αυτό που αλλάζει την οπτική μας στα γεγονότα και τις καταστάσεις αλλά και πόσο αντί να διορθώσουμε τα κακώς κείμενα περιπέσαμε στην Κρίση των τελευταίων χρόνων.

Ας αρχίσουμε με το βιβλίο σας:"Πώς η Λογοτεχνία σου αλλάζει τη ζωή”, μια προσωπική κατάθεση για τη δική σας επαφή και τη μετέπειτα πορεία στο συγγραφικό χώρο. Τι σας κινητοποίησε να το απευθύνετε στο αναγνωστικό κοινό;

 

Κάποιες φορές βγαίνει κανείς από τον κύκλο της φαντασίας και τότε θέλει να απευθυνθεί με ευθύ και άμεσο τρόπο σε όλους αυτούς που διαβάζουν όχι μόνο τα δικά του βιβλία αλλά και τα βιβλία των άλλων. Πιστέψτε με, περισσότερο προσπάθησα να θέσω ερωτήματα στους αναγνώστες παρά να δώσω έτοιμες απαντήσεις σε ό,τι αφορά την τέχνη της ανάγνωσης και τη λογοτεχνία γενικότερα. 

 

Πιστεύετε ότι οι αναγνώστες σας βρίσκουν στοιχεία της δικής τους αναγνωστικής πορείας στο βιβλίο; Είναι παράλληλοι οι δρόμοι συγγραφέα-αναγνωστών ή μήπως η σχέση αυτή έχει  και στοιχεία ταύτισης;

 

Ασφαλώς και βρίσκει κανείς κοινά στοιχεία σ’ένα παρόμοιο βιβλίο. Στο κάτω της γραφής όλοι αναγνώστες δεν είμαστε; Δεν διακατεχόμαστε από τις ίδιες αγωνίες και τα ίδια ερωτήματα για το μυστήριο της ζωής και της ανθρώπινης ψυχής;

 

"Διηγούμαι άρα υπάρχω", ο τίτλος ενός εκ των κεφαλαίων του βιβλίου. Είναι ανάγκη υπαρξιακή ή ναρκισσιστική ανάγκη των συγγραφέων;

 

Είναι ανάγκη του ανθρώπου γενικότερα, θα έλεγα. Εμείς οι συγγραφείς παίζουμε το αφηγηματικό παιχνίδι με πιο αυστηρούς κανόνες. Κι ίσως από το παιχνίδι μας αυτό βγαίνει κάπου-κάπου μια  αλήθεια που την χρειάζεται αυτός ο κόσμος. 

 

 

Έχουμε ανάγκη να γίνουμε λιγότερο μελοδραματικοί ή κραυγαλέοι, αφελείς και ευκολόπιστοι και πιο ευγενείς με τη γλώσσα,όπως αναγράφεται στο οπισθόφυλλο. Αυτό πιστεύετε ότι συνέβη και  σε εσάς με την επαφή σας με τη Λογοτεχνία;

 

Αυτός είναι ένας στόχος και όπως όλοι οι στόχοι ποτέ δεν κατακτάται απόλυτα. Αρκεί να είμαστε στο σωστό δρόμο και να βλέπουμε στο βάθος τον τελικό προορισμό έστω κι αν ποτέ δεν φθάνουμε ως εκεί. 

 

 

Και όσοι δεν διαβάζουν λογοτεχνία; Σε τι υπολείπονται;

 

Όσοι δεν διαβάζουν λογοτεχνία δεν είναι απαραίτητα οι χαμένοι της υπόθεσης, εφόσον όμως φροντίζουν να αντλήσουν από αλλού τα αντίστοιχα οφέλη. Όχι, αλήθεια, συναντώ ανθρώπους που δεν ανοίγουν ποτέ λογοτεχνικό βιβλίο, κι όμως μου φαίνονται πολύ πιο συμπαθείς και ενδιαφέροντες από μερικούς βιβλιοφάγους. 

 

 

Το βιβλίο σας "Λέγε με Καΐρα"κάνει ένα δεύτερο εκδοτικό ταξίδι, στην ουσία, όμως, το έχετε ξαναγράψει από την αρχή. Θα μας το εξηγήσετε αυτό;

 

Έχω την αίσθηση ότι δεν έδωσα στους ήρωες αυτού του βιβλίου τον απαραίτητο χρόνο για να διηγηθούν όπως θα ήθελαν αυτή την ιστορία και αποφάσισα εκ των υστέρων να αποκαταστήσω τη μυθιστορηματική αδικία. 

 

Με αφορμή την Καΐρα, κάνετε ένα οδοιπορικό στα παιδικά και εφηβικά σας χρόνια, με νοσταλγική διάθεση, χιούμορ και τρυφερότητα.Είναι μια θετική αποτίμηση των χρόνων αυτών;

 

Τα χρόνια της Καΐρας ήταν χρόνια από πέτρα για τη χώρα μας. Είχαν όμως μια παράξενη ομορφιά –ή μήπως είναι η αναπόληση της παιδικότητάς μας; – που σε κάνουν να τα σκέφτεσαι με αυτό τον τρόπο.

 

Έχει αντικαταστήσει το διαδίκτυο τον ρόλο της λογοτεχνικής ανάγνωσης σήμερα; Είναι θετικό  ή αρνητικό αυτό κατά την άποψή σας;

 

Αν όντως έχει αντικαταστήσει τον ρόλο τηςλογοτεχνικής ανάγνωσης σίγουρα δεν είναι καλό. Δεν νομίζω, ωστόσο, ότι οι πραγματικοί λάτρεις της λογοτεχνίας θα άφηναν ποτέ τα βιβλία τους, για να καθηλωθούν μπροστά στις οθόνες των ηλεκτρονικών υπολογιστών. 

 

Τι θεωρείτε ότι αλλάζει τη ματιά μας στα γεγονότα, στις καταστάσεις και στα πρόσωπα με το πέρασμα των χρόνων;

 

Η εμπειρία της ζωής –με ό,τι κι αν σημαίνει αυτό: οι χαρές μας και οι λύπες, η απώλεια αγαπημένων προσώπων, τα όνειρά μας είτε εκπληρώθηκαν είτε όχι, η ανάγνωση των αγαπημένων βιβλίων μας…

 

Τι έφταιξε και δεν αλλάξαμε τον κόσμο;Τον οδηγήσαμε,πιστεύετε,

σε οικονομική και ηθική καταστροφή;

 

Δεν μου αρέσει να χρησιμοποιώ τόσο βαρύγδουπους χαρακτηρισμούς, ακόμα και αν απηχούν στην σημερινή πραγματικότητα. Είναι κάτι που μου το δίδαξε η λογοτεχνία. Ας αφήσουμε τις κορώνες εντυπωσιασμού για τους δημοσιογράφους κι ας πούμε μονάχα πως έχουμε ακόμα ευκαιρίες να πρυτανεύσει η λογική και η ανθρωπιά –το ένα οδηγεί στο άλλο όσο και αν δεν το καταλαβαίνουμε– στη ζωή τη δική μας και σ’ εκείνη των παιδιών μας. Η λογοτεχνία θα είναι πάντα εδώ για να μας βοηθήσει αν της το ζητήσουμε.

Δημήτρης Στεφανάκης

"Πώς η λογοτεχνία σου αλλάζει τη ζωή",εκδ.Ψυχογιός

Ένα δοκίμιο που διαβάζεται σαν λογοτεχνία ειλικρινής και απολαυστική.

Αυτό ειδικά το βιβλίο του Δημήτρη Στεφανάκη είναι μια αποκάλυψη για κάθε βιβλιόφιλο και παθιασμένο ή έντιμο αναγνώστη αλλά και για κάθε έναν που θα θελε να διαβάζει και ο χρόνος του να πιάνει τόπο, να διαβάζει με σύστημα, ό,τι αξίζει, ό,τι μπορεί ως και να σε αλλάξει τον ίδιο τελικά. Γιατί μπορεί η λογοτεχνία να μην μπορεί να αλλάξει ή να σώσει τον κόσμο αλλά σίγουρα μπορεί να αλλάξει τον αναγνώστη της, να του αλλάξει οπτική, να του φανερώσει τα χίλια τόσα κομματάκια της άγνωστής του ψυχής,γράφει η Ελένη Γκίκα στο Έθνος.

Γραμμένο σε πρώτο πρόσωπο, το βιβλίο μοιάζει να απευθύνεται στους αναγνώστες και να συνομιλεί μαζί τους περί λογοτεχνίας. Στην πραγματικότητα, ο Δημήτρης Στεφανάκης μιλά με το ίδιο το αντικείμενο της αγάπης του, τη Λογοτεχνία. Κάνει τη δική του αναφορά σε εκείνη και της απευθύνει έναν απολογισμό για όλα όσα τού πρόσφερε, για τον τρόπο με τον οποίο του άλλαξε τη ζωή, για τις οδύνες και τις ηδονές που γεύτηκε μαζί της, αλλά και για όσα εκείνος καταθέτει εδώ και χρόνια στο εγχώριο αλλά και στο διεθνές λογοτεχνικό σκηνικό ή προτίθεται να το κάνει στο μέλλον,γράφει η Τέσυ Μπάιλα στο diastixo.

Δημήτρης Στεφανάκης

"Λέγε με Καΐρα",εκδ.Ψυχογιός 

Χρόνια από πέτρα,με μια παράξενη ομορφιά

 Ποιος από εμάς δεν έχει χαραγμένες εικόνες στο μυαλό του από την παιδική του ηλικία και ποιος άραγε δεν κοιμάται αγκαλιά με τα όνειρα του μήπως και τύχει να ξαναδεί να περνά από μπροστά του σαν ταινία όλη η αθωότητα του χρόνου που πέρασε και που μεγαλώνοντας ξεθώριασε σαν μια παλιά φωτογραφία,γράφει για το βιβλίο ο Γιάννης Αντωνιάδης στο culturenow. 

"Λέγε με Καΐρα", ένα  μυθιστόρημα που αγγίζει την ιστορία και αγαπά την λογοτεχνία , γράφεται και υπογράφεται από τον συγγραφέα με αγνή διάθεση τρυφερότητας και λησμονιάς μέσα από τα μάτια, τα δικά του ίσως, ενός πιτσιρικά που ξεμυτίζει για να γνωρίσει τον κόσμο γύρω του μέσα από την γλαφυρή  αφήγηση ενός ατίθασου παππού, σαν αυτούς που κανείς συναντά στα παραμύθια . Όλο το βιβλίο είναι ποτισμένο από συναισθήματα, οσμές, συναντήσεις, περιπέτειες και αποτελεί την περιγραφή ενός ολόκληρου κόσμου πικάντικα ανθρώπινου μια ευαίσθητη ματιά στον χρόνο μιας Αθήνας που ήταν ρομαντική, φιλόξενη, απρόσβλητη από την λαίλαπα της δήθεν εξέλιξης στη νέα σελίδα της μεταπολίτευσης και η οποία μεταπολίτευση θα μεταμόρφωνε, μάλλον προς το χειρότερο, την μαγεία της πολλές φορές σκληρής πραγματικότητας της περιόδου εκείνης.Ο Στεφανάκης, με ισχυρή δόση ποιητικότητας, φιλοσοφίας για τα πεπραγμένα των ανθρώπων και πολλές φορές με μελαγχολικό τόνο για τον χαμένο χρόνο που αναζητά όπως ο Προυστ, μας μιλά διεξοδικά για αυτή την σαγηνευτικά δύσκολη εποχή με χαρακτηριστική αγάπη: "Οι δύσκολες εποχές είναι λίπασμα για τα ιδανικά. Τότε μόνο οι πράξεις μετράνε σε αντίθεση με τις ομαλές καταστάσεις, όπου τα λόγια φτάνουν και περισσεύουν...

Λάσκαρης Ζαράρης "Για κάθε δύσκολη εποχή, για κάθε αρρώστια υπάρχει το αντίδοτο. Η βάση όλων είναι τα πνευματικά αγαθά".

           Λάσκαρης Ζαράρης

"Για κάθε δύσκολη εποχή, για κάθε αρρώστια υπάρχει το αντίδοτο. 

Η βάση όλων είναι τα πνευματικά αγαθά".

Το νέο βιβλίο του,"Τα μυστικά της Θεόπετρας"(Δυάς Εκδοτική)

παρουσιάζει απόψε  στο κοινό του Βόλου  ο συγγραφέας  Λάσκαρης Π. Ζαράρης 

Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί  στις 7:30 μ.μ. στη Λαϊκή Βιβλιοθήκη Βόλου «Δαμιανού Κυριαζή».

Για το βιβλίο θα μιλήσει  η φιλόλογος-ιστορικός  Σοφία Κανταράκη. Αποσπάσματα θα διαβάσουν:  η καθηγήτρια Γερμανικής γλώσσας, εκπαιδευτικός Αικατερίνη Μπαμπουρδά και η καθηγήτρια Αγγλικής γλώσσας, εκπαιδευτικός Ματίνα Δολιανίτη, ενώ τα παιδιά θα απασχοληθούν δημιουργικά σ’ ένα εργαστήρι γραφής και προϊστορίας.

Συνομιλήσαμε με τον Λάσκαρη Ζαράρη για το βιβλίο του,για τη δική τπυ συγγραφική του πορεία αλλά και για τους λογοτέχνες που εκείνος θαυμάζει.

 

 Τα μυστικά της Θεόπετρας, το νέο σας βιβλίο. Μιλήστε μας γι’ αυτό.

Πρόκειται για ένα βιβλίο γνώσεων για την προϊστορία, που προέκυψε αρχικά από μια ιδέα απροσδιόριστη στις λεπτομέρειες της, αλλά περιστεφόταν γύρω από την αγάπη για τον τόπο, το παρελθόν, τις ρίζες και την ιστορία. Ή,αν θέλετε καλύτερα, η απουσία άφθονων ιστορικών πηγών της συγκεκριμένης χρονικής περιόδου, η οποία αποτέλεσε πρόκληση για τη φαντασία του συγγραφέα. Όσα κομμάτια έλειπαν για να σχηματιστεί το παζλ μπροστά στα μάτια του μικρού αναγνώστη, έπρεπε να επινοηθούν και να εφευρεθούν. Πρωταγωνιστής της ιστορίας μας είναι ο Στραβοπόδης, ένα φιλοπερίεργο και θαρραλέο παιδί από το νεολιθικό Διμήνι του 4.500 π.Χ. Ξεκινά ένα περιπετειώδες ταξίδι για τη σπηλιά της Θεόπετρας στην Καλαμπάκα. Η διαδρομή τού επιφυλάσσει ευχάριστες κσι δυσάρεστες εκπλήξεις μαζί, στιγμές συγκίνησης και ατέλειωτου παιδικού κεφιού, αλλά παράλληλα μοίρασμα εμπειριών με τους μεγαλύτερους σε ηλικία. Ο Στραβοπόδης είναι ένα αγαλματίδιο που ζωντανεύει σε μία σχολική τάξη από τον ευφάνταστο συλλέκτη κ. Ιστορικόπουλο, για να μας πει την ιστορία του, και με αυτό τον τρόπο να μας εισάγει σε μια γόνιμη και κατανοητή στην αντίληψη των παιδιών αλληλεπίδραση προϊστορίας και λογοτεχνίας. 

Πόση μυθοπλασία και πόση ιστορική έρευνα υπάρχει στο βιβλίο σας;

Ισομοιράζονται σχεδόν και οι δύο σημαντικές παράμετροι. Η λογοτεχνία κλήθηκε να υπηρετήσει την ιστορία και το αντίστροφο. Οι πηγές, τα ιστορικά στοιχεία, οι αρχαιολογικές μελέτες προηγήθηκαν της μυθοπλασίας αν και είχα καταλήξει στον πρωταγωνιστή αρκετά νωρίς. Έπρεπε όλα αυτά να τα αφομοιώσω και να ενσωματώσω στην ιστορία και το παραμύθι, μιας και η αλήθεια και η γνώση μπορούν να γίνουν ετσι πιο ελκυστικές, και να μεταδοθούν πιο αποτελεσματικά διαμέσω ενός εκπαιδευτικού βιβλίου που ενισχύει τη μουσειακή και μαθησιακή εξέλιξη των παιδιών.

Γιατί η προϊστορική εποχή έχει μεγαλύτερο ενδιαφέρον για τα παιδιά;

Η προϊστορική εποχή είναι ένα άγνωστο πεδίο, για τον σοβαρό λόγο ότι δεν κληρονομήσαμε από εκείνη γραπτά τεκμήρια λόγου, πέρα από κάποιες σποραδικές εγχαράξεις σε πήλινα η κεραμικά αγγεία, που στην επιφάνεια τους είμαστε τυχεροί όταν παρατηρήσουμε κάποιες υποψίες γραμμάτων. Οι προιστορικοί άνθρωποι ήταν περισσότερο ζωγράφοι, που αναπαριστούσαν στα τοιχώματα των σπηλαίων, λεπτομέρειες από τα ζώα που κυνηγούσαν. Χαρακτηριστική ειναι η σπηλαιογραφία στο Πες Μερλ της Γαλλίας, 25.000 χρόνια πριν, η οποία αποτυπώνεται σε σχέδιο της Έλενας Γρίβα στη σελίδα 20 του βιβλίου. Τα παιδιά είναι φυσιολογικό να επιθυμούν να μάθουν τα πάντα για τα ζώα, να γνωρίσουν τις τεράστιες διαστάσεις τους, και να ταυτιστούν με τις επιλογές των ηρώων του βιβλίου, οι οποίες αναγνωρίζονται εύκολα από τις ηθικές αξίες. Για παράδειγμα στο επεισόδιο όπου, μικροί-μεγάλοι συνεργάζονται ξεπερνώντας τον εαυτό τους για να σώσουν τα ζώα από μια ανεξέλεγκτη πυρκαγιά.

Ποιο είναι το μήνυμα που περνάτε στο  το βιβλίο σας;

Εδώ επιτρέψτε μου να βάλω ένα ερωτηματικό. Τα τελευταία χρόνια επικρατεί η άποψη ότι κάθε βιβλίο γράφεται πάλι από τον αναγνώστη που το διαβάζει. Πάντως, όποιο και εάν είναι το μήνυμα που θα αποκομίσει ο μικρός αναγνώστης, η αφετηρία πρέπει να είναι η εξής: "Για κάθε δύσκολη εποχή, για κάθε αρρώστια υπάρχει το αντίδοτο. Η βάση όλων είναι τα πνευματικά αγαθά".

Το βιβλίο σας προσφέρεται για δράσεις εντός κι εκτός σχολικου περιβάλλοντος. Πείτε μας λίγα λόγια.

Μπορούν να γίνουν δράσεις εντός της σχολικής αίθουσας, οι οποίες και αποσκοπούν στην ανάπτυξη διάφορων δεξιοτήτων μέσω της δημιουργικής γραφής, της ζωγραφικής και της κατασκευής με πηλό του μικρού Στραβοπόδη. Τα παιδιά μπορούν να επισκεφτούν το "Αθανασάκειο" Μουσείο Βόλου και να δουν προσεχτικά τη συλλογή νεολιθικών ειδωλίων που υπάρχει εκεί. Να επισκεφτούν επίσης τον αρχαιολογικό χώρο του Διμηνίου, να διακρίνουν τους έξι περίβολους των τειχών, και να ταξιδέψουν μέχρι το σπήλαιο της Θεόπετρας στην Καλαμπάκα όπου ακόμη δεν έχει λυθεί το μυστήριο των δύο διαφορετικών αριστερών αποτυπωματων παιδικών πελμάτων. Οι μαθητές μπορούν να πειραματιστούν ακόμη με καθημερινές πρακτικές της ζωής των ανθρώπων παλαιολιθικής και νεολιθικής εποχής, όπως τις κατασκευές βελών από πυριτόλιθο η οποιοδήποτε άλλο πέτρωμα, τις κατασκευές κοσμημάτων από κοχύλια, φτερά πουλιών και χρωματισμένες πέτρες. Να δοκιμάσουν να αλέσουν σπόρους σιταριού πάνω στις μυλόπετρες με τους τριπτήρες, να αποξηράνουν σύκα ή να κατασκευάσουν κάποιο πρόχειρο σπίτι με πέτρες, κλαδιά δέντρων και ξερά φύλλα.

Καταπιάνεστε και με άλλα είδη γραφής, όπως ποίηση και μυθιστόρημα. Τι ήταν αυτό που κινητοποίησε τη γραφή σας;

Η γραφή αποτελεί μια έντονη ψυχική ανάγκη για μένα από την παιδική ηλικία. Ίσως και άμυνα, αντίδραση στον σκληρό κόσμο που αρνείται να δεχτεί ένα ευαίσθητο πλάσμα, ενώ εκείνο θέλει να ορίσει τις ποιότητες του, σύμφωνα με τις δικές του ανάγκες και επιθυμίες. Οι ανοργάνωτες σκέψεις στο χαρτί και τα άτεχνα τραγουδάκια άρχισαν να μετατρέπονται σε δομημένες σωστά ιστορίες, με ενδιαφέρουσα πλοκή και ρέουσα γλώσσα. Η συγγραφή αποτελεί πράξη ονείρου, προσπάθεια να φέρεις τον ουρανό στη γη και το αντίστροφο. Η μοίρα και ο περιορισμός δεν υφίστανται στη γραφή, γι’ αυτό και η ενασχόληση μου με πολλά είδη του λόγου. Λάτρεψα την ποίηση για την απελευθερωτικη της δύναμη και τους ακραίους πειραματισμούς που επιδέχεται κατά την εξάσκηση της. Έχω εκδώσει μέχρι σήμερα δύο μεγάλα ποιητικά βιβλία, ενώ έχω κρυμμένα στα συρτάρια του γραφείου μου έξι ποιητικές συλλογές. Περισσότερο δουλεύω το διήγημα και λιγότερο το μυθιστόρημα, στο οποίο θεωρώ ότι έχω αρκετές ελλείψεις και δεν είμαι ακόμη έτοιμος για ένα αξιόλογο έργο εκτενούς φόρμας. Μετά τον θάνατο του πατέρα μου το 2004, έγινε στον εσωτερικό μου κόσμο μια δημιουργική έκρηξη και ο πόνος μετουσιώθηκε σταδιακά σε αλήθειες επενδυμένες λογοτεχνικά.

Ποιους λογοτέχνες (πεζογράφους και ποιητές) θαυμάζετε;

Τους παλιούς και αξιομνημόνευτους. Κυρίως τον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη, γιατί πιστεύω ότι είναι κατόρθωμα το να είσαι ποιητής στον πεζό λόγο. Τον Ανδρέα Καρκαβίτσα, γιατί έχουμε μια κοινή αγάπη, τη θάλασσα, άσχετα που εκείνη με ταξιδεύει όταν την κοιτάζω και δεν μπαίνω στη διαδικασία να δρέψω τους θησαυρούς της. Το χρώμα της συντελεί σημαντικά στην εσωτερική μου αρμονία και γαλήνη. Κι αυτό είναι μια ευλογία, όπως και το φως που άπλωσαν οι αγαπημένοι μου σουρεαλιστές ποιητές, με πρώτον και καλύτερο τον Οδυσσέα Ελύτη, ύστερα τον ερωτικό Τάσο Λειβαδίτη και τελικά τον Μανώλη Αναγνωστάκη για την αμεσότητα και την ευθυβολία του ποιητικού λόγου.

Βιογραφικό

  Ο Λάσκαρης Π. Ζαράρης γεννήθηκε το 1969 στη Νέα Αγχίαλο Μαγνησίας. Αποφοίτησε από το Γενικό Λύκειο του τόπου του το 1987 και έλαβε πτυχίο οδοντοτεχνίτη από την Ιδιωτική Σχολή Παραϊατρικών Επαγγελμάτων «ΠΑΣΤΕΡ» το 1991. Είναι παντρεμένος, πατέρας δύο ανήλικων παιδιών και εργάζεται στο Σωφρονιστικό Κατάστημα Κασσαβετείας. Είναι μέλος της Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών, της Πανελλήνιας Ένωσης Λογοτεχνών, της Ένωσης Λογοτεχνών Βορείου Ελλάδος, του Κύκλου του Ελληνικού Παιδικού βιβλίου και του Ελληνικού Πολιτιστικού Ομίλου Κυπρίων της Αθήνας. Παρακολούθησε στο Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών εξ’ αποστάσεως προγράμματα συμπληρωματικής εκπαίδευσης: «Πρακτικές Ασκήσεις Δημιουργικής Γραφής» το έτος 2015 και «Διαπαιδαγώγηση στην Παιδική και Εφηβική Ηλικία» το έτος 2016.

Αλέξης Πανσέληνος:Για όλους υπάρχει η κρυφή πόρτα η οποία όταν δεν θα το περιμένουμε θα μας οδηγήσει μπροστά στις συνέπειες των πράξεών μας."

             Αλέξης Πανσέληνος

(Φωτογραφία:Γιάννης Καμπούρης)

"Είναι καιρός να αποκτήσουμε έστω την συνείδηση ότι ανήκουμε σε ένα σύνολο και ότι έχουμε την ευθύνη όλη δική μας για ό,τι μας συμβαίνει."

Συνομιλήσαμε με τον κύριο

Αλέξη Πανσέληνο με αφορμή το βιβλίο του,"Κρυφή Πόρτα",που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Ο Αλέξης Πανσέληνος εξιστορώντας  μια "απλή"ιστορία ανάμεσα σε έναν μεσήλικα και μία νεαρή γυναίκα αποτυπώνει την Ελλάδα της Κρίσης αλλά και τη Νέμεση που εισβάλλει στη ζωή μας φερνοντάς μας μπροστά στις συνέπειες των πράξεών μας.

Στη συνέντευξή μας εξηγεί γιατί η κοινωνία αποδέχεται τις σχέσεις μεγαλύτερων ανδρών με νεότερες γυναίκες και όχι το αντίστροφο, αναφέρεται και στο ρόλο που παίζει το χιούμορ στη ζωή και στη γραφή του και  στην επιρροή που δέχτηκε από τον πατέρα του,Ασημάκη Πανσέληνο.Τέλος, αιτιολογεί γιατί δεν υπάρχει καμία κρυφή πόρτα από την οποία μπορεί κανείς να ξεφύγει από το κακό παρελθόν του και γιατί η Ελλάδα δεν μπορεί να βρει κρυφή πόρτα για να διαφύγει από τη δεινή κατάσταση στην οποία βρίσκεται.

Κρυφή πόρτα,ο τίτλος του βιβλίου σας. Πείτε μας λίγα λόγια.

Η Κρυφή Πόρτα είναι μια απλή ιστορία, ανάμεσα σε έναν άντρα μεγαλύτερης ηλικίας

και μια πολύ νεότερη γυναίκα. Ο Ευγένιος είναι συγγραφέας και πορίζεται τα

προς το ζειν κάνοντας μεταφράσεις. Έχει συνταξιοδοτηθεί πρόωρα από το Δημόσιο και τώρα έχει μετανιώσει γιατί μετά την κρίση η σύνταξη δεν του φτάνει για να ζει. Έχει χωρίσει από τη γυναίκα του πριν από πολλά χρόνια και ισχυρίζεται πως μόνος του είναι πιο ευτυχής. 

Στην πραγματικότητα είναι ένας άνθρωπος που αποφεύγει τις ευθύνες και τις συγκρούσεις και γι' αυτό έχει απομονωθεί καθώς τα χρόνια περνούν. Κατοικεί στο κέντρο της Αθήνας, στο παλιό διαμέρισμα της μάνας του, εκεί όπου είχε ζήσει μαζί της στα φοιτητικά του χρόνια και έχει επιστρέψει μετά το διαζύγιό του. Είναι δυο μικρά διαμερίσματα που συνδέθηκαν με μια κρυφή πόρτα στον μεσότοιχο που τα χώριζε. Κάποια στιγμή καταλαβαίνει πως δεν βγαίνει πια οικονομικά και αποφασίζει να ξαναχωρίσει τα διαμερίσματα και να νοικιάσει το ένα.

Η Μαρία, μια όμορφη κοπέλα γύρω στα εικοσιπέντε εκδηλώνει ενδιαφέρον να νοικιάσει το διαμέρισμα αυτό.

Στην αρχή η σκέψη του Ευγένιου είναι να χτίσει ξανά την πόρτα για να χωριστούν εντελώς τα διαμερίσματα. Κατόπι καταλαβαίνει πως δεν διαθέτει τα χρήματα για να γίνει αυτό και συμφωνεί με τη Μαρία να μπουν από κάθε μεριά της κρυφής πόρτας δυο έπιπλα ώστε να εμποδίζεται η πρόσβαση. Και έτσι γίνεται. Αλλά

αυτός ο τόσο πρόχειρος διαχωρισμός, που άλλωστε μυστηριωδώς δεν τηρείται από κανέναν τους, αποδείχνεται μοιραίος.

Σε μια "δεύτερη ανάγνωση" η Κρυφή πόρτα αποτυπώνει την Ελλάδα της Κρίσης;

Υπάρχουν πάμπολλες αναγνώσεις για ένα μυθιστόρημα, συμφωνώ. Ασφαλώς μια δεύτερη ανάγνωση μπορεί να δει αυτή την σχετικά απλή ιστορία σαν συμβολική. Η Ελλάδα της Κρίσης, όπως τη λέτε, μοιάζει αρκετά με τον Ευγένιο. Έχει μια μακρά ιστορία λαθών πίσω της. Τα λάθη της, όπως ο Ευγένιος, επέλεξε να κάνει πως δεν τα βλέπει, τα απώθησε στο βάθος της συνείδησής της και ξαφνικά τα είδε μπροστά της, τεράστια, απειλητικά, να την καταβροχθίζουν, να την καταστρέφουν.

Πόσο η ανθρώπινη φύση έχει ανάγκη από κρυφές πόρτες; Πόσο συχνά συμβαίνει στη ζωή το "κακό"παρελθόν να συναντά το παρόν και το εξοβελίζει;

Η δική μου Κρυφή Πόρτα είναι αλλιώτικη. Περισσότερο συμβολίζει την Κερκόπορτα από την οποία προβάλλει ξαφνικά ο χειρότερος εφιάλτης μας, όλα αυτά που θάψαμε μέσα μας απαγορεύοντας στον εαυτό μας ακόμα και να τα σκέφτεται. Μια τέτοια κρυφή πόρτα είναι η είσοδος της Νέμεσης στη ζωή μας. Όλοι έχουμε κάποια ιστορία που την απωθήσαμε προσπαθώντας να ξεχάσουμε πως υπήρξε, αλλά για όλους υπάρχει η κρυφή πόρτα μέσα από την οποία αυτή η ιστορία θα προβάλει όταν δεν θα το περιμένουμε και θα μας οδηγήσει μπροστά στις συνέπειες των πράξεών μας. Φυσικά κάτι τέτοιο δεν ισχύει για τους αναμάρτητους -πρέπει να υπάρχουν και τέτοιοι, έτσι δεν είναι;

Το μυθιστόρημα εκτυλίσσεται στην περιοχή όπου ζείτε·ήταν έναυσμα και ο χώρος αυτός για τη συγγραφή του βιβλίου σας;

Ναι. Στην πραγματικότητα περιγράφω το σπίτι της μητέρας μου στη Νεάπολη, κάτω από τον Λυκαβηττό. Είναι ένα σπίτι στο οποίο ξαναζώ συχνά τον τελαυταίο καιρό. Και η γειτονιά με ξαναγοήτεψε και θέλησα να γράψω κάτι γι' αυτήν και για το σπίτι το ίδιο.

Βλέπουμε συχνά νεαρές κοπέλες στο πλευρό αρκετά μεγαλύτερων ανδρών.Γιατί η κοινωνία δεν αποδέχεται το αντίστροφο;

Νομίζω πως η κοινωνία μας παραμένει ακόμα σε μεγάλο βαθμό ανδροκρατική. Οι άντρες έχουν περισσότερα δικαιώματα από τις γυναίκες, σ' αυτούς συγχωρούνται πράγματα τα οποία στις γυναίκες δεν συγχωρούνται κατά βάθος, όσο και αν λέμε πως πια αυτές οι αντιλήψεις έχουν ξεπεραστεί. Δεν είναι έτσι σε άλλες χώρες της Ευρώπης. Αλλά πόσο πολύ είμαστε Ευρώπη εμείς; Πολύ λιγότερο απ' ό,τι νομίζουμε. 

Περιγράφετε με χιούμορ ακόμα και  σκηνές που θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν τραγικές. Τι ρόλο παίζει το χιούμορ στη γραφή αλλά και στη ζωή σας;

Χαίρομαι που το παρατηρήσατε. Σπάνια έχει κάποιος αναφερθεί στο χιούμορ της γραφής μου και είναι κρίμα, γιατί είναι έντονο και διάχυτο - και υπάρχει σε όλα τα βιβλία μου. Κρατώ μια απόσταση από τα πρόσωπα και από τα γεγονότα που περιγράφω και αυτό μου επιτρέπει να διατηρώ ψύχραιμη ματιά και η αφήγησή μου να μην ξεπέφτει σε συναισθηματισμούς. Αυτό το τελευταίο είναι από τα θανάσιμα αμαρτήματα των πεζογράφων. 

Ως γιος του συγγραφέα Ασημάκη Πανσέληνου,σε ποιο βαθμό αυτή η συγγένεια κινητοποίησε -ή και εμπόδισε- τη συγγραφική σας πορεία;

Με τον πατέρα μου είμαστε δυο τελείως διαφορετικοί συγγραφείς. Εγώ γράφω fiction, εκείνος έγραφε ποίηση, ταξιδιωτικά και αυτοβιογραφικά κείμενα. Ωστόσο στο σπίτι υπήρχε μεγάλη λογοτεχνική βιβλιοθήκη και τα παιδικά δώρα, την εποχή μου, ήταν βιβλία. Άρχισα να γράφω από παιδί και πολύ γρήγορα, έφηβος ήδη, είχα αποφασίσει ποιον δρόμο θα ακολουθούσα. Αν και άργησα να εκδώσω (κόντευα 40) δεν μετανιώνω. Είχα σχηματίσει εγκαίρως ένα κριτήριο αυστηρό και δεν θα επέτρεπα στον εαυτό μου να εμφανιστεί αν πρώτα δεν ήμουν απόλυτα σίγουρος για το επίπεδο του βιβλίου μου. Φυσικά ο πατέρας μου χάρηκε πολύ όταν ο Κέδρος της Νανάς Καλλιανέση δέχτηκε να βγάλει το πρώτο μου, τις Ιστορίες με σκύλους. Καμάρωνε! Δεν είμαι πάντως πολύ

σίγουρος αν ξετρελλάθηκε με τα κείμενά μου εκείνα. Δυστυχώς δεν πρόλαβε να δει το δεύτερο, που ήταν και το πρώτο μου μυθιστόρημα. Τη Μεγάλη Πομπή.

Η κρυφή πόρτα" είναι το δέκατο μυθιστόρημά σας.Γράφετε κάτι άλλο αυτή την εποχή;Θέλετε να μας μιλήσετε γι"αυτό.;

Είναι το δέκατο βιβλίο μου, αλλά μόνο το έκτο μου μυθιστόρημα. Στην πραγματικότητα μια νουβέλα παρά ένα μυθιστόρημα. Τα άλλα είναι δυο τόμοι με διηγήματα και δύο με κείμενα δοκιμιακά. Ανάμεσα στα ΄γραψίματά μου μεσολαβεί πάντα ένα διάστημα ξεκούρασης και περισυλλογής. Δεν βιάζομαι. Για να ξαναγράψω πρέπει να είμαι σίγουρος πως έχω κάτι καινούργιο να πω - και έναν καινούργιο τρόπο να το γράψω. Ίσως το καλοκαίρι φέτος ξαναπιάσω το γράψιμο. Αλλά για την ώρα ούτε καν το σκέφτομαι.

Πιστεύετε ότι υπάρχει κάποια "κρυφή πόρτα" ώστε να διαφύγει η Ελλάδα από τα προβλήματά της;

Ασφαλώς όχι. Από τις κρυφές πόρτες ξεπροβάλλουν οι Ερινύες, στέκονται μπροστά μας τα λάθη και τα εγκλήματά μας. Και δεν υπάρχει καμιά κρυφή πόρτα από την οποία μπορεί κανείς να διαφύγει - είτε μιλάμε για ανθρώπους είτε για έθνη. Είναι καιρός να βάλουμε το μυαλό μας κάτω να σκεφτεί. Είναι καιρός να αποκτήσουμε έστω και δια της βίας αυτό που πάντοτε μας έλειπε – την συνείδηση ότι ανήκουμε σε ένα σύνολο και ότι έχουμε την ευθύνη όλη δική μας για ό,τι μας συμβαίνει.

        Αλέξης Πανσέληνος,

"Η Κρυφή Πόρτα",εκδ.Μεταίχμιο.

"Καμία διαφυγή από  τις συνέπειες των πράξεών μας.."

Ο Αλέξης Πανσέληνος, με απαραγνώριστη μυθοπλαστική διεισδυτικότητα, κορυφώνει μια συνηθισμένη ερωτική περιπέτεια σε σφοδρή έκρηξη, που πυροδοτείται από το όμορο παρελθόν των ηρώων. Και οι δύο αποδεικνύονται ανοχύρωτοι μπροστά στους κινδύνους που εγκυμονούσε το διάπλατο άνοιγμα της πόρτας. Εξόχως υποβλητική είναι η εξεικόνιση της αθηναϊκής τοπιογραφίας, η οποία, αν και αφόρητα οικεία, παρουσιάζεται σαν ένα σκηνικό ιδεώδες για δύστηνα πεπρωμένα, φοβερά δεινά και δολερά αινίγματα. Στο τέλος του βιβλίου, μέσα σε αυτό το παράφορο τοπίο, ο ήρωας, γονατισμένος πλάι σε έναν άστεγο, αντιμετριέται με την αίσθηση μιας τελεσίδικης ανεστιότητας(Λίνα Πανταλέων,Καθημερινή)

Εκεί όπου αριστεύει ο Πανσέληνος στο βιβλίο του είναι το παιχνίδι το οποίο κάνει με τον αφηγηματικό του χρόνο. Η επερχόμενη τραγωδία ξεκινάει πολύ νωρίς αλλά τα σημάδια που την προαναγγέλλουν δεν εννοούν να γίνουν αντιληπτά. Και το ανεπίγνωστο δράμα του Ευγένιου, που δεν είναι τίποτε παραπάνω από τον αυτοεγκλωβισμό του, θα αποκτήσει το απόλυτο βάθος του χάρη ακριβώς σε αυτή την τόσο παρατεταμένη αναβολή του ξεσπάσματός του. Και μιλώντας για δράμα, ο Ευγένιος μοιάζει να εκφράζει εκτός από την προσωπική του συνθήκη και τη δραματική συνθήκη των πρώτων μεταπολιτευτικών γενεών που αφού είδαν τις αξίες τους να εκπίπτουν από το οποιοδήποτε δημόσιο βάθρο, απεμπόλησαν εν συνεχεία και το τελευταίο ίχνος της ατομικότητάς τους, εγκαταλείποντας κάθε προσπάθεια για αυτοπροσδιορισμό. (Β.Χατζηβασιλείου-Το Βήμα)

Ο Αλέξης Πανσέληνος παραδίδει ένα έξοχα δομημένο,καλογραμμένο, με ανατροπές και ενδιαφέρουσα πλοκή μυθιστόρημα που καθηλώνει από τις πρώτες σελίδες.Χωρίς εξάρσεις και υπερβολές,με καθαρή,λιτή αλλά σαγηνευτική αφήγηση,καταφέρνει να κρατά αμείωτο το ενδιαφέρον και να συνεπαίρνει σε ένα  απολαυστικό αναγνωστικό ταξίδι.

(Χαριτίνη Μαλισσόβα) 

Αλέξης Πανσέληνος:Για όλους υπάρχει η κρυφή πόρτα η οποία όταν δεν θα το περιμένουμε θα μας οδηγήσει μπροστά στις συνέπειες των πράξεών μας."

             Αλέξης Πανσέληνος

(Φωτογραφία:Γιάννης Καμπούρης)

"Είναι καιρός να αποκτήσουμε έστω την συνείδηση ότι ανήκουμε σε ένα σύνολο και ότι έχουμε την ευθύνη όλη δική μας για ό,τι μας συμβαίνει."

"Για όλους υπάρχει η κρυφή πόρτα η οποία  όταν δεν θα το περιμένουμε θα μας οδηγήσει μπροστά στις συνέπειες των πράξεών μας."

Συνομιλήσαμε με τον κύριο

Αλέξη Πανσέληνο με αφορμή το βιβλίο του,"Κρυφή Πόρτα",που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Ο Αλέξης Πανσέληνος εξιστορώντας  μια "απλή"ιστορία ανάμεσα σε έναν μεσήλικα και μία νεαρή γυναίκα αποτυπώνει την Ελλάδα της Κρίσης αλλά και τη Νέμεση που εισβάλλει στη ζωή μας φερνοντάς μας μπροστά στις συνέπειες των πράξεών μας.

Στη συνέντευξή μας εξηγεί γιατί η κοινωνία αποδέχεται τις σχέσεις μεγαλύτερων ανδρών με νεότερες γυναίκες και όχι το αντίστροφο, αναφέρεται και στο ρόλο που παίζει το χιούμορ στη ζωή και στη γραφή του και  στην επιρροή που δέχτηκε από τον πατέρα του,Ασημάκη Πανσέληνο.Τέλος, εξηγεί γιατί δεν υπάρχει καμία κρυφή πόρτα από την οποία μπορεί κανείς να ξεφύγει από το κακό παρελθόν του και γιατί η Ελλάδα δεν μπορεί να βρει κρυφή πόρτα για να διαφύγει από τη δεινή κατάσταση στην οποία βρίσκεται.

Κρυφή πόρτα,ο τίτλος του βιβλίου σας. Πείτε μας λίγα λόγια.

Η Κρυφή Πόρτα είναι μια απλή ιστορία, ανάμεσα σε έναν άντρα μεγαλύτερης ηλικίας

και μια πολύ νεότερη γυναίκα. Ο Ευγένιος είναι συγγραφέας και πορίζεται τα

προς το ζειν κάνοντας μεταφράσεις. Έχει συνταξιοδοτηθεί πρόωρα από το Δημόσιο και τώρα έχει μετανιώσει γιατί μετά την κρίση η σύνταξη δεν του φτάνει για να ζει. Έχει χωρίσει από τη γυναίκα του πριν από πολλά χρόνια και ισχυρίζεται πως μόνος του είναι πιο ευτυχής. 

Στην πραγματικότητα είναι ένας άνθρωπος που αποφεύγει τις ευθύνες και τις συγκρούσεις και γι' αυτό έχει απομονωθεί καθώς τα χρόνια περνούν. Κατοικεί στο κέντρο της Αθήνας, στο παλιό διαμέρισμα της μάνας του, εκεί όπου είχε ζήσει μαζί της στα φοιτητικά του χρόνια και έχει επιστρέψει μετά το διαζύγιό του. Είναι δυο μικρά διαμερίσματα που συνδέθηκαν με μια κρυφή πόρτα στον μεσότοιχο που τα χώριζε. Κάποια στιγμή καταλαβαίνει πως δεν βγαίνει πια οικονομικά και αποφασίζει να ξαναχωρίσει τα διαμερίσματα και να νοικιάσει το ένα.

Η Μαρία, μια όμορφη κοπέλα γύρω στα εικοσιπέντε εκδηλώνει ενδιαφέρον να νοικιάσει το διαμέρισμα αυτό.

Στην αρχή η σκέψη του Ευγένιου είναι να χτίσει ξανά την πόρτα για να χωριστούν εντελώς τα διαμερίσματα. Κατόπι καταλαβαίνει πως δεν διαθέτει τα χρήματα για να γίνει αυτό και συμφωνεί με τη Μαρία να μπουν από κάθε μεριά της κρυφής πόρτας δυο έπιπλα ώστε να εμποδίζεται η πρόσβαση. Και έτσι γίνεται. Αλλά

αυτός ο τόσο πρόχειρος διαχωρισμός, που άλλωστε μυστηριωδώς δεν τηρείται από κανέναν τους, αποδείχνεται μοιραίος.

Σε μια "δεύτερη ανάγνωση" η Κρυφή πόρτα αποτυπώνει την Ελλάδα της Κρίσης;

Υπάρχουν πάμπολλες αναγνώσεις για ένα μυθιστόρημα, συμφωνώ. Ασφαλώς μια δεύτερη ανάγνωση μπορεί να δει αυτή την σχετικά απλή ιστορία σαν συμβολική. Η Ελλάδα της Κρίσης, όπως τη λέτε, μοιάζει αρκετά με τον Ευγένιο. Έχει μια μακρά ιστορία λαθών πίσω της. Τα λάθη της, όπως ο Ευγένιος, επέλεξε να κάνει πως δεν τα βλέπει, τα απώθησε στο βάθος της συνείδησής της και ξαφνικά τα είδε μπροστά της, τεράστια, απειλητικά, να την καταβροχθίζουν, να την καταστρέφουν.

Πόσο η ανθρώπινη φύση έχει ανάγκη από κρυφές πόρτες; Πόσο συχνά συμβαίνει στη ζωή το "κακό"παρελθόν να συναντά το παρόν και το εξοβελίζει;

Η δική μου Κρυφή Πόρτα είναι αλλιώτικη. Περισσότερο συμβολίζει την Κερκόπορτα από την οποία προβάλλει ξαφνικά ο χειρότερος εφιάλτης μας, όλα αυτά που θάψαμε μέσα μας απαγορεύοντας στον εαυτό μας ακόμα και να τα σκέφτεται. Μια τέτοια κρυφή πόρτα είναι η είσοδος της Νέμεσης στη ζωή μας. Όλοι έχουμε κάποια ιστορία που την απωθήσαμε προσπαθώντας να ξεχάσουμε πως υπήρξε, αλλά για όλους υπάρχει η κρυφή πόρτα μέσα από την οποία αυτή η ιστορία θα προβάλει όταν δεν θα το περιμένουμε και θα μας οδηγήσει μπροστά στις συνέπειες των πράξεών μας. Φυσικά κάτι τέτοιο δεν ισχύει για τους αναμάρτητους -πρέπει να υπάρχουν και τέτοιοι, έτσι δεν είναι;

Το μυθιστόρημα εκτυλίσσεται στην περιοχή όπου ζείτε·ήταν έναυσμα και ο χώρος αυτός για τη συγγραφή του βιβλίου σας;

Ναι. Στην πραγματικότητα περιγράφω το σπίτι της μητέρας μου στη Νεάπολη, κάτω από τον Λυκαβηττό. Είναι ένα σπίτι στο οποίο ξαναζώ συχνά τον τελαυταίο καιρό. Και η γειτονιά με ξαναγοήτεψε και θέλησα να γράψω κάτι γι' αυτήν και για το σπίτι το ίδιο.

Βλέπουμε συχνά νεαρές κοπέλες στο πλευρό αρκετά μεγαλύτερων ανδρών.Γιατί η κοινωνία δεν αποδέχεται το αντίστροφο;

Νομίζω πως η κοινωνία μας παραμένει ακόμα σε μεγάλο βαθμό ανδροκρατική. Οι άντρες έχουν περισσότερα δικαιώματα από τις γυναίκες, σ' αυτούς συγχωρούνται πράγματα τα οποία στις γυναίκες δεν συγχωρούνται κατά βάθος, όσο και αν λέμε πως πια αυτές οι αντιλήψεις έχουν ξεπεραστεί. Δεν είναι έτσι σε άλλες χώρες της Ευρώπης. Αλλά πόσο πολύ είμαστε Ευρώπη εμείς; Πολύ λιγότερο απ' ό,τι νομίζουμε. 

Περιγράφετε με χιούμορ ακόμα και  σκηνές που θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν τραγικές. Τι ρόλο παίζει το χιούμορ στη γραφή αλλά και στη ζωή σας;

Χαίρομαι που το παρατηρήσατε. Σπάνια έχει κάποιος αναφερθεί στο χιούμορ της γραφής μου και είναι κρίμα, γιατί είναι έντονο και διάχυτο - και υπάρχει σε όλα τα βιβλία μου. Κρατώ μια απόσταση από τα πρόσωπα και από τα γεγονότα που περιγράφω και αυτό μου επιτρέπει να διατηρώ ψύχραιμη ματιά και η αφήγησή μου να μην ξεπέφτει σε συναισθηματισμούς. Αυτό το τελευταίο είναι από τα θανάσιμα αμαρτήματα των πεζογράφων. 

Ως γιος του συγγραφέα Ασημάκη Πανσέληνου,σε ποιο βαθμό αυτή η συγγένεια κινητοποίησε -ή και εμπόδισε- τη συγγραφική σας πορεία;

Με τον πατέρα μου είμαστε δυο τελείως διαφορετικοί συγγραφείς. Εγώ γράφω fiction, εκείνος έγραφε ποίηση, ταξιδιωτικά και αυτοβιογραφικά κείμενα. Ωστόσο στο σπίτι υπήρχε μεγάλη λογοτεχνική βιβλιοθήκη και τα παιδικά δώρα, την εποχή μου, ήταν βιβλία. Άρχισα να γράφω από παιδί και πολύ γρήγορα, έφηβος ήδη, είχα αποφασίσει ποιον δρόμο θα ακολουθούσα. Αν και άργησα να εκδώσω (κόντευα 40) δεν μετανιώνω. Είχα σχηματίσει εγκαίρως ένα κριτήριο αυστηρό και δεν θα επέτρεπα στον εαυτό μου να εμφανιστεί αν πρώτα δεν ήμουν απόλυτα σίγουρος για το επίπεδο του βιβλίου μου. Φυσικά ο πατέρας μου χάρηκε πολύ όταν ο Κέδρος της Νανάς Καλλιανέση δέχτηκε να βγάλει το πρώτο μου, τις Ιστορίες με σκύλους. Καμάρωνε! Δεν είμαι πάντως πολύ

σίγουρος αν ξετρελλάθηκε με τα κείμενά μου εκείνα. Δυστυχώς δεν πρόλαβε να δει το δεύτερο, που ήταν και το πρώτο μου μυθιστόρημα. Τη Μεγάλη Πομπή.

Η κρυφή πόρτα" είναι το δέκατο μυθιστόρημά σας.Γράφετε κάτι άλλο αυτή την εποχή;Θέλετε να μας μιλήσετε γι"αυτό.;

Είναι το δέκατο βιβλίο μου, αλλά μόνο το έκτο μου μυθιστόρημα. Στην πραγματικότητα μια νουβέλα παρά ένα μυθιστόρημα. Τα άλλα είναι δυο τόμοι με διηγήματα και δύο με κείμενα δοκιμιακά. Ανάμεσα στα ΄γραψίματά μου μεσολαβεί πάντα ένα διάστημα ξεκούρασης και περισυλλογής. Δεν βιάζομαι. Για να ξαναγράψω πρέπει να είμαι σίγουρος πως έχω κάτι καινούργιο να πω - και έναν καινούργιο τρόπο να το γράψω. Ίσως το καλοκαίρι φέτος ξαναπιάσω το γράψιμο. Αλλά για την ώρα ούτε καν το σκέφτομαι.

Πιστεύετε ότι υπάρχει κάποια "κρυφή πόρτα" ώστε να διαφύγει η Ελλάδα από τα προβλήματά της;

Ασφαλώς όχι. Από τις κρυφές πόρτες ξεπροβάλλουν οι Ερινύες, στέκονται μπροστά μας τα λάθη και τα εγκλήματά μας. Και δεν υπάρχει καμιά κρυφή πόρτα από την οποία μπορεί κανείς να διαφύγει - είτε μιλάμε για ανθρώπους είτε για έθνη. Είναι καιρός να βάλουμε το μυαλό μας κάτω να σκεφτεί. Είναι καιρός να αποκτήσουμε έστω και δια της βίας αυτό που πάντοτε μας έλειπε – την συνείδηση ότι ανήκουμε σε ένα σύνολο και ότι έχουμε την ευθύνη όλη δική μας για ό,τι μας συμβαίνει.

        Αλέξης Πανσέληνος,

"Η Κρυφή Πόρτα",εκδ.Μεταίχμιο.

"Καμία διαφυγή από  τις συνέπειες των πράξεών μας.."

Ο Αλέξης Πανσέληνος, με απαραγνώριστη μυθοπλαστική διεισδυτικότητα, κορυφώνει μια συνηθισμένη ερωτική περιπέτεια σε σφοδρή έκρηξη, που πυροδοτείται από το όμορο παρελθόν των ηρώων. Και οι δύο αποδεικνύονται ανοχύρωτοι μπροστά στους κινδύνους που εγκυμονούσε το διάπλατο άνοιγμα της πόρτας. Εξόχως υποβλητική είναι η εξεικόνιση της αθηναϊκής τοπιογραφίας, η οποία, αν και αφόρητα οικεία, παρουσιάζεται σαν ένα σκηνικό ιδεώδες για δύστηνα πεπρωμένα, φοβερά δεινά και δολερά αινίγματα. Στο τέλος του βιβλίου, μέσα σε αυτό το παράφορο τοπίο, ο ήρωας, γονατισμένος πλάι σε έναν άστεγο, αντιμετριέται με την αίσθηση μιας τελεσίδικης ανεστιότητας(Λίνα Πανταλέων,Καθημερινή)

Εκεί όπου αριστεύει ο Πανσέληνος στο βιβλίο του είναι το παιχνίδι το οποίο κάνει με τον αφηγηματικό του χρόνο. Η επερχόμενη τραγωδία ξεκινάει πολύ νωρίς αλλά τα σημάδια που την προαναγγέλλουν δεν εννοούν να γίνουν αντιληπτά. Και το ανεπίγνωστο δράμα του Ευγένιου, που δεν είναι τίποτε παραπάνω από τον αυτοεγκλωβισμό του, θα αποκτήσει το απόλυτο βάθος του χάρη ακριβώς σε αυτή την τόσο παρατεταμένη αναβολή του ξεσπάσματός του. Και μιλώντας για δράμα, ο Ευγένιος μοιάζει να εκφράζει εκτός από την προσωπική του συνθήκη και τη δραματική συνθήκη των πρώτων μεταπολιτευτικών γενεών που αφού είδαν τις αξίες τους να εκπίπτουν από το οποιοδήποτε δημόσιο βάθρο, απεμπόλησαν εν συνεχεία και το τελευταίο ίχνος της ατομικότητάς τους, εγκαταλείποντας κάθε προσπάθεια για αυτοπροσδιορισμό. (Β.Χατζηβασιλείου-Το Βήμα)

Ο Αλέξης Πανσέληνος παραδίδει ένα έξοχα δομημένο,καλογραμμένο, με ανατροπές και ενδιαφέρουσα πλοκή μυθιστόρημα που καθηλώνει από τις πρώτες σελίδες.Χωρίς εξάρσεις και υπερβολές,με καθαρή,λιτή αλλά σαγηνευτική αφήγηση,καταφέρνει να κρατά αμείωτο το ενδιαφέρον και να συνεπαίρνει σε ένα  απολαυστικό αναγνωστικό ταξίδι.

(Χαριτίνη Μαλισσόβα)